De dagelijkse keuze tussen werk en prive

Vóór de jaren zestig bestond het typische Nederlandse gezin uit een fulltime werkende vader en een voor kinderen en huishouden zorgende moeder. Het aantal rollen was beperkt, overzichtelijk, duidelijk verdeeld over beide partners en helder qua inhoud. Werk en privé waren twee gescheiden domeinen en het gezin vormde een stevige hoeksteen van een ongecompliceerde samenleving.

Sindsdien is onze samenleving ingrijpend veranderd. Steeds meer vrouwen werken en het aantal tweeverdieners en alleenstaande ouders is sterk gegroeid. Elektronische agenda’s, conference calls, mobiele telefoons, internetvoorzieningen etc. maken het ons gemakkelijk om overal te kunnen werken en bereikbaar te zijn, dus ook thuis. Er is nauwelijks meer sprake van een scheiding tussen werk en privé.

In de werkomgeving worden talloze hulpmiddelen ontwikkeld, die ons helpen steeds effectiever en efficiënter te werken. Hiervan maken we ook in ons privédomein gebruik.

Toch raken we, ondanks al die gemakken, meer gestrest. Er kan steeds meer, dus we moeten ook steeds meer. Tussen werk en privéleven is voor velen al langere tijd sprake van een disbalans.

Research

In sociaal wetenschappelijke kringen vindt veel onderzoek plaats naar de combinatie werk-privé; in onze samenleving houden overheid, werkgevers- en werknemersorganisaties, belangen en –interessegroepen, en werkgevers en werknemers zich met dit onderwerp bezig. Hoe kun je als werkgever eraan bijdragen dat je medewerkers ontstressen in het spitsuur van hun leven? Hoe kun je de combinatie werk-privé voor je medewerkers vergemakkelijken? Wat zijn belangrijke momenten voor het gezinsleven van je medewerkers? Hoe kun je hen helpen werk en privéleven beter te organiseren?

In wetenschappelijk onderzoek worden problemen met het combineren van werk en privéleven of disbalans tussen werk en privéleven meestal aangeduid met de termen werk-thuisinterferentie (WTI) en thuis-werkinterferentie (TWI).

Bij werk-thuisinterferentie (WTI) gaat het om de invloed die werk op de privésituatie kan hebben. Een persoon die WTI ervaart, piekert thuis voortdurend over het werk. Over hoe een deadline op het werk kan worden gehaald, of hoe het verder moet met het conflict met de eigen manager. Thuis komt deze persoon niet los van het werk, luistert hij (of zij) niet naar wat de partner wil bespreken, is er nauwelijks aandacht voor de kinderen en lukt ontspannen niet. WTI kan onder meer stress- en gezondheidsklachten tot gevolg hebben.

Bij thuis-werkinterferentie (TWI) gaat het om de invloed van de thuissituatie op iemands functioneren op het werk. Problemen met de zorg voor de partner en/of kinderen, met het huishouden of zorgtaken voor familieleden die ziek of hulpbehoevend zijn, kunnen invloed hebben op iemands functioneren op het werk. TWI kan leiden tot verminderde werkprestaties, stress en gezondheidsklachten.

BERKHOFF CONSULT voert onderzoek op dit terrein uit. Hierbij staan thema’s die belangrijk zijn voor de medewerkers binnen uw organisatie centraal. Thema’s kunnen zijn:

  • Werk-thuisinterferentie en thuis-werkinterferentie bij werkende ouders met kinderen.
  • Verschillen in het omgaan met de combinatie werk-privé op basis van sekse.
  • Tweeverdieners en het in balans houden van werk en privéleven.

Onderzoek naar de combinatie werk-prive in opdracht van ABN AMRO

In maart 2009 gaf ABN AMRO opdracht aan BERKHOFF CONSULT om onderzoek te doen naar de combinatie werk en privéleven onder haar medewerkers. In het onderzoek ging het om werkende ouders, maar ook andere groepen medewerkers werd gevraagd mee te werken. In het onderzoek zijn vragen over demografische gegevens, kinderen, werksituatie, vrije tijd, huishouding, zorgtaken, overheid, financiële zaken, ervaren stress in de combinatie werk-privé en stressfactoren in werk en privé aan de deelnemers aan het onderzoek voorgelegd.

Gezocht is naar antwoorden op vragen als: Ervaren de ABN AMRO medewerkers stress in de combinatie tussen werk en privéleven? Welke stressbronnen en factoren spelen hierbij voor hen een rol? Zijn er verschillen tussen de mannelijke en vrouwelijke deelnemers aan het onderzoek? Maakt het verschil voor de deelnemers aan het onderzoek of ze wel of niet (inwonende) kinderen hebben? Hoe regelen de deelnemende ABN AMRO medewerkers hun huishouden? Hoeveel vrije tijd hebben ze en wat doen ze dan?

2.705 ABN AMRO medewerkers hebben aan het onderzoek meegewerkt. De resultaten zijn in augustus 2009 door BERKHOFF CONSULT gepresenteerd.

Zie: Presentatie In spagaat ABNAMRO augustus 2009 (pdf)